Prochiekerk Sint-Vedastus (Nederename)

 beschermd gebouw, katholieke kerk, 10th century construction (en)

In oorsprong oudste bidplaats van de vroeg-middeleeuwse "villa Ehinham", domein gelegen op Ename en Nederename en aldus moederkerk van de drie kerken die in de 10de tot 11de eeuw binnen het domein werden opgericht. Oudste vermelding van de kerk van Nederename in 1063. De aanvankelijk kleine eenbeukige Romaanse kerk zou echter al voor 973 opgericht zijn. Vanaf 1115 bezat de Sint-Salvatorsabdij van Ename het patronaat over de Sint-Vedastuskerk. Toevoeging van gotische westtoren in de 14de tot 15de eeuw. Herstelling in het eerste kwart van de 17de eeuw van de schade aangebracht eind 16de eeuw. Romaanse vensters van zuidgevel in de loop van de 18de eeuw vervangen door grotere raamopeningen, tevens werd de kerk binnenin geplafonneerd. Herstelling van de toren in 1837 wellicht naar aanleiding van van het aanbrengen van een nieuwe klok. In 1845 werd de kerk van Nederename een afzonderlijke succursale van Ename met eigen pastoor. Plannen van 1911 tot uitbreiding in neogotische stijl door de gebroeders Todt van de te klein geworden kerk werden niet uitgevoerd. In 1939 echter werd de kerk aanzienlijk vergroot in neoromaanse stijl volgens plannen van architect H. Valcke van 1937. Tot dan was de Sint-Vedastuskerk de oudst bewaarde Romaanse bidplaats in Oost-Vlaanderen van het type eenvoudige kleine zaalkerk. Achter de beuk sloot een smaller recht gesloten koor aan gevolgd door een bakstenen sacristie. Bij de vergroting van de kerk werd het Romaanse koor gesloopt en vond een uitbreiding in oostelijke richting plaats met een driebeukig basilicaal schip waarbij de Romaanse beuk behouden bleef als koorpartij; bijgevolg is de kerk sindsdien omgekeerd georiënteerd. In 1983-84 restauratie van de toren naar ontwerp van architect P. Vossaert.
id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/27746

www.kerkeninvlaanderen.be/pages/kerk_01687.htm