Kalaja e Libohovës (Libohovë)

 castle (en), fortification (en), interesting place (en), listed building / architectural heritage (en)

Kalaja e Libohovës ndodhet mbi një kodër shkëmbore, mbi qendren e qytetit të Libohovës. Njihet ndryshe si kalaja e Shanishasë, motrës së Ali Pashë Tepelenës. Është bërë dhuratë për dasmën e motrës së tij, Shanishasë, e cila u martua me Ali Pashë Libohovën. Kështjella e Libohovës shërbente si rezidencë e familjes Libohova. Drejtkëndëshe në plan, ajo mbrohet nga 3 kulla poligonale në tri nga këndet dhe nga një bastion në formë të çrregullt gjeometrike në këndin tjetër, si edhe tre hyrje, nga të cilat, dy prej tyre pozicionohen në anën veriore dhe tjetra në lindje. Format e mprehta dhe kërcënuese të bastionit në pjesën më të dukshme të kështjellës, punimi i përsosur me gurë të latuar, kornizat dhe format trungkonike të theksuara të kullave, fshehin në të vërtetë dobësinë e mureve të holla të saj. Ideja e madhështisë dhe e pushtetit kanë mbizotëruar në ndërtimin e kësaj kështjelle. Kalaja e Libohovës është një monument i trashëgimisë kulturore në Libohovë. Kalaja ka një pozicion dominues që kontrollon rrethinat e qytetit, si dhe gjithë luginën e Dropullit, malet dhe fushat që shtrihen në Jug dhe Perëndim, përcakton rolin strategjik të kësaj kalaje që janë si kontrolli i linjave të komunikimit, ashtu edhe sigurimi i lëvizshmërisë së banorëve në rrugën që vinte nga Janina për në Gjirokastër. Kalaja e Libohovës ka një plan pothuajse drejtkëndor, me një kullë në secilin kënd të saj, si edhe tre hyrje, nga të cilat, dy prej tyre pozicionohen në anën veriore dhe tjetra në lindje. Kalaja ka formë planimetrike drejtkëndore me përmasa 70 m i gjatë dhe 50 m i gjerë. Kalaja ka katër kulla shumëkëndëshe nëpër qoshet dhe murin që rrethon një sipërfaqe të gjerë, që është një fortesë me përmasa të konsiderueshme. Zona ku shtrihet qyteti ndahet nga disa përrenj në zona të veçanta shkëmbore në të cilat burojnë ujëra të ftohta të burimeve të Zhepës, Lozes etj. Brenda fortesës janë të mbrojtura edhe sot rrënojat.

www.youtube.com/watch?v=EegrTeyUuhM